5 lỗi khiến bơm chìm nước thải cháy động cơ và cách tránh

Cập nhật: 24/10/2026

Bơm chìm nước thải cháy động cơ thường do năm lỗi: chạy khi cạn nước, cánh bị rác kẹt làm quá tải, nguồn điện mất pha hoặc sụt áp, phớt hỏng để nước lọt vào trong, và đấu điện thiếu thiết bị bảo vệ. Phần lớn các lỗi này phòng được từ lúc nhận máy: đọc dòng định mức trên nhãn để cài rơle nhiệt, kiểm phao, kiểm dầu buồng phớt và chuẩn bị tủ điện đúng loại.

Mục lục

1. Lỗi 1: Chạy khi cạn nước
2. Lỗi 2: Rác kẹt cánh, động cơ quá tải
3. Lỗi 3: Mất pha, sụt áp, ngược pha
4. Lỗi 4: Phớt hỏng, nước lọt vào động cơ
5. Lỗi 5: Đấu điện thiếu bảo vệ
6. Bảng dấu hiệu sớm và việc phòng ngừa
7. Kiểm gì khi nhận máy để tránh cháy động cơ
8. Câu hỏi thường gặp
9. Kết luận

Lỗi 1: Chạy khi cạn nước

Bơm chìm được làm mát bằng chính lớp nước bao quanh. Mực nước tụt dưới mức an toàn mà máy vẫn chạy thì động cơ nóng dần; kèm theo đó là tiếng hút khí và nước ra ngắt quãng.

Cách tránh: đặt mức tắt của phao để máy luôn ngập nước, giữ phao không bị rác giữ. Máy có phao kèm theo như Perotac SSM…F tự tắt khi nước cạn; máy không kèm phao như SS, WC, KTZ phải có phao rời hoặc rơle mực nước trong tủ.

Lỗi 2: Rác kẹt cánh, động cơ quá tải

Giẻ, túi nilon, sợi quấn vào cánh làm cánh quay nặng, dòng điện tăng và động cơ nóng. Nếu rơle nhiệt cài đúng dòng định mức, tủ sẽ ngắt trước khi cuộn dây hỏng; cài quá cao thì rơle không kịp ngắt.

Cách tránh: hố có nhiều rác sợi dùng bơm cắt rác như Perotac WC; chắn rác thô trước hố; đo dòng điện khi bảo dưỡng và so với dòng định mức trên nhãn.

Lỗi 3: Mất pha, sụt áp, ngược pha

Với máy 3 pha 380V, mất một pha khi đang chạy làm hai pha còn lại gánh dòng lớn và động cơ nóng nhanh; ngược pha làm cánh quay ngược, nước ra yếu. Điện áp tụt thấp kéo dài cũng làm động cơ nóng ở cả máy 1 pha và 3 pha.

Cách tránh: tủ máy 3 pha có rơle bảo vệ mất pha, ngược pha; chạy thử và kiểm chiều quay sau khi đấu dây. Máy 1 pha không cần kiểm chiều quay.

Lỗi 4: Phớt hỏng, nước lọt vào động cơ

Phớt cơ khí ngăn nước thải vào phía động cơ và là chi tiết mòn theo giờ chạy. Bơm cắt rác Perotac WC dùng phớt kép và có vách ngăn dầu ở giữa; khi phớt phía nước mòn, nước vào buồng dầu trước, nên dầu chuyển màu đục là dấu hiệu cần thay phớt trước khi nước tới cuộn dây.

Cách tránh: kiểm màu dầu buồng phớt khi bảo dưỡng, đo cách điện động cơ, thay phớt ngay khi dầu đục.

Lỗi 5: Đấu điện thiếu bảo vệ

Cắm thẳng vào nguồn không qua aptomat riêng, không rơle nhiệt, dây nguồn nhỏ hoặc mối nối ngâm nước đều có thể làm cháy động cơ hoặc gây rò điện ra hố.

Cách tránh: máy 1 pha đi qua aptomat chống giật riêng; máy 3 pha đi qua khởi động từ và rơle nhiệt cài theo dòng định mức; không nối cáp dưới nước. Chi phí các thiết bị bảo vệ trên nhỏ hơn nhiều so với chi phí quấn lại động cơ, chưa kể thiệt hại do hệ thống dừng.

Bảng dấu hiệu sớm và việc phòng ngừa

Lỗi	Dấu hiệu sớm	Phòng ngừa
Chạy cạn	Tiếng hút khí, nước ra ngắt quãng	Đặt lại mức tắt phao, vệ sinh phao
Kẹt rác, quá tải	Dòng điện cao hơn lần đo trước	Rơle nhiệt cài đúng dòng, chắn rác, dùng bơm cắt rác
Mất pha, ngược pha	Máy gầm, nước yếu, aptomat hay nhảy	Rơle mất pha, ngược pha; kiểm chiều quay
Phớt hỏng	Dầu buồng phớt đục	Kiểm dầu khi bảo dưỡng, thay phớt kịp thời
Thiếu bảo vệ điện	Mối nối nóng, ẩm	Aptomat riêng, không nối cáp dưới nước

Kiểm gì khi nhận máy để tránh cháy động cơ

Dòng định mức trên nhãn là con số để cài rơle nhiệt. Ví dụ với bơm hố móng Perotac (điện 400V):

Mã	Công suất	Dòng định mức
KTZ21.5	1,5 kW	3,5 A
KTZ32.2	2,2 kW	5,0 A
KTZ35.5	5,5 kW	11,4 A
KTZ47.5	7,5 kW	15 A

• Nhãn đúng mã, công suất, điện áp; máy 3 pha thì tủ phải có rơle nhiệt và bảo vệ mất pha.
• Máy có phao hay không; không có thì chuẩn bị phao rời trước khi lắp.
• Dầu buồng phớt trong, nắp dầu kín.
• Cáp điện liền, không dập, đủ dài để không phải nối dưới nước.

Các mã Perotac nêu trên là hàng Đài Loan, được bảo hành 1 năm.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao biết nước đã vào động cơ bơm chìm?

Dầu buồng phớt đục hoặc có nước, và điện trở cách điện đo được thấp hơn lần đo trước. Gặp một trong hai thì dừng máy và kiểm phớt.

Bơm 3 pha có cần rơle bảo vệ mất pha không?

Nên có. Mất một pha khi đang chạy là lỗi làm động cơ nóng rất nhanh, rơle mất pha ngắt máy trước khi cuộn dây hỏng.

Rơle nhiệt cài theo số nào?

Theo dòng định mức ghi trên nhãn của đúng máy đó, không cài theo máy khác cùng công suất.

Kết luận

Năm lỗi làm cháy động cơ bơm chìm nước thải đều có dấu hiệu sớm và cách phòng. Khi nhận máy, ghi lại dòng định mức để cài rơle nhiệt, kiểm phao, dầu buồng phớt và cáp. Cần chọn tủ bảo vệ đi kèm máy, gọi hoặc nhắn Zalo cho Long: 0987229991.